خواندن همراه کودکان در جست‌وجوی معنا

نویسنده: Reading Rockets / مترجم: حسام حسین‌زاده / زمان مطالعه: ۲ دقیقه

خواندن با درک مطلب به‌معنای فهمیدن مطالبی است که خوانده شده‌اند. رشد مهارت‌های درک مطلب نیاز به تمرین، زمان و صبر دارد. خانواده‌ها می‌توانند نقش مهمی در کمک به کودک برای یادگیری خواندن با درک مطلب ایفا کنند. ابتدا، اطمینان حاصل کنید کودک شما کتاب‌هایی را می‌خواند که مناسب سطح خواندن او هستند. اگر کتابی بیش‌ازحد دشوار باشد، تمام انرژی کودک صرف رمزگشایی و خواندن کلمه‌به‌کلمه می‌شود و انرژی کمتری برای فهم معنای کتاب باقی می‌ماند. کتاب‌هایی که کودک شما می‌تواند با دقت خوانداری ۹۸ تا ۱۰۰ درصد بخواند، گزینه‌های خوبی برای تقویت درک مطلب هستند. مهارت‌های درک مطلب را می‌توان با استفاده از رویکرد «پیش-حین-پس» توسعه داد. در ادامه، چند پیشنهاد ارایه شده است که به تقویت این مهارت‌ها کمک می‌کند.

هدف شما این است که به کودک خود کمک کنید تا درکی از موضوع و هدف کتابی که قرار است بخواند، پیدا کند. به جلد کتاب نگاه کنید و بپرسید: «فکر می‌کنی این کتاب دربارۀ چیست؟ چرا؟ می‌توانی پیش‌بینی کنی چه اتفاقی می‌افتد؟» کودکتان را در مرور صفحات کتاب راهنمایی کنید، دربارۀ تصاویر صحبت کرده و دربارۀ اتفاقات احتمالی داستان ایده‌پردازی کنید. دربارۀ تجربیات شخصی کودک که ممکن است به داستان مربوط باشد، گفتگو کنید.

هدف شما این است که کودک خود را به خواننده‌ای فعال تبدیل کنید. باهم بخوانید و دربارۀ آنچه در حال وقوع است، صحبت کنید. هنگام برخورد با کلمات جالب یا دشوار، مکث کنید و آن‌ها را توضیح دهید. دربارۀ بخش‌های غافلگیرکننده یا ناراحت‌کننده صحبت کنید و به کودک کمک کنید تا بخش‌هایی از داستان را در ذهن خود تصویرسازی کند. از کودک بپرسید: «اینجا را فهمیدی؟ فکر می‌کنی بعد، چه اتفاقی می‌افتد؟» اگر کودک شما مطمین نبود، متوقف شوید، برگردید و در صورت لزوم، دوباره بخوانید. دربارۀ قسمت‌های گیج‌کننده گفتگو کنید.

هدف شما این است که به کودک کمک کنید دربارۀ آنچه خوانده است، تأمل کند. خلاصه‌ای ارایه دهید و قسمت موردعلاقۀ خود را به اشتراک بگذارید. از کودک خود بخواهید به کتاب در مقیاس ۱ تا ۱۰ امتیاز دهد و دلایل خود را توضیح دهد. از کودک بخواهید قسمت موردعلاقۀ خود را دوباره بخواند یا آن را اجرا کند. با صرف زمان بیشتر پیش و حین خواندن و همراهی با کودک، به‌زودی خواهید دید که کودکتان انگیزه می‌یابد تا هر چیزی را که می‌خواند، درک کرده و از آن یاد بگیرد.