نویسنده: Reading Rockets / مترجم: حسام حسین‌زاده / زمان مطالعه: ۲ دقیقه


امروزه کتاب‌های الکترونیکی کودکان به‌طور گسترده‌تری در دسترس قرار گرفته‌اند. برخی از دستگاه‌های کتاب‌خوان، مانند نسل اول دستگاه‌های کیندل (Kindle) و نوک (Nook)، نسخه‌های دیجیتال ساده‌ای از کتاب‌های چاپی ارایه می‌دهند. کودکان صفحات را برای خواندن مرور می‌کنند و تجربه‌ای نسبتاً مشابه با خواندن یک کتاب سنتی دارند. دستگاه‌های لمسی تمام‌رنگی جدیدتر مانند آیپد (iPad) و نوک کالر (Nook Color) امکانات بیشتری را در اختیار قرار داده‌اند، از جمله کتاب‌های الکترونیکی با ویژگی‌های بسیار بیشتر. این کتاب‌های الکترونیکی «پیشرفته» تجربه‌ای متفاوت از خواندن ارایه می‌دهند. این کتاب‌ها که اغلب به‌صورت نرم‌افزار تلفن همراه (اپلیکیشن) از طریق ارایه‌دهندگان مختلف خریداری می‌شوند، انتخاب‌های زیادی در اختیار کاربران قرار می‌دهند. کاربران می‌توانند انتخاب کنند که کل کتاب برای آن‌ها خوانده شود یا خودشان کتاب را بخوانند. ویژگی‌های این کتاب‌های الکترونیکی شامل موارد متنوعی است، مانند گوش‌دادن به موسیقی که داستان را همراهی می‌کند، بازی‌های مرتبط با داستان، تکمیل صفحات رنگ‌آمیزی و مواردی دیگر ازاین‌دست. بیشتر کودکان کتاب‌های الکترونیکی تعاملی را سرگرم‌کننده و جذاب می‌دانند. اما آیا این کتاب‌ها به رشد مهارت‌های سوادآموزی اولیه مانند شناخت حروف و صداها یا مهارت‌های پیچیده‌تری مانند درک مطلب کمک می‌کنند؟

بر «خواندن» و «داستان» تمرکز کنید

بازار کتاب‌های الکترونیکی هنوز بسیار جوان است و پژوهش‌های کافی و محکمی دراین‌زمینه وجود ندارد تا به قطعیت بتوان گفت این کتاب‌ها چه تأثیری دارند. اما پژوهشگران زمان زیادی را صرف مشاهدۀ خانواده‌هایی کرده‌اند که همراه با کودکان خردسال خود از کتاب‌های الکترونیکی استفاده می‌کنند. این مشاهدات نشان می‌دهد که کودکان به‌راحتی ممکن است در ویژگی‌های دیجیتالی کتاب‌های الکترونیکی غرق شوند. والدین می‌توانند با رعایت سه پیشنهاد ساده، توجه کودک را بر خواندن و داستان متمرکز نگه دارند:

  • جذابیت چیزی تازه را به رسمیت بشناسید: در اولین‌بارهایی که کودکتان با یک کتاب الکترونیکی جدید تعامل دارد، زمانی را برای کشف ویژگی‌های آن اختصاص دهید. وقتی کودک زمانی را برای بررسی امکانات کتاب صرف کرد، سعی کنید داستان را بدون وقفه‌های زیاد و غیرمرتبط با داستان، بخوانید یا گوش دهید.
  • از ویژگی‌ها لذت ببرید اما تمرکز بر داستان را فراموش نکنید: ببینید آیا می‌توانید به کودک خود کمک کنید میان لذت‌بردن از بازی‌ها و برچسب‌ها و لذت واقعی از داستان و درک آن تعادل برقرار کند. همانند همۀ کتاب‌ها، کودک خود را به گفت‌وگو دربارۀ داستان تشویق کنید. «فکر می‌کنی بعد چه اتفاقی می‌افتد؟ قسمت موردعلاقه‌ات در داستان کدام است؟»
  • هنگام تجربۀ کتاب، در کنار کودک باقی بمانید: وسوسه‌انگیز است که اجازه دهید دستگاه همۀ کارها را انجام دهد؛ داستان را بخواند، بازی کند و با کودک شما تعامل داشته باشد. اما هیچ‌چیزی جایگزین گفت‌وگوی باکیفیت والدین و کودک نمی‌شود. به صحبت ادامه دهید، دربارۀ کلمات و ایده‌های جالب نظر دهید و عشق به سواد را با کودک خود به اشتراک بگذارید.

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *